marketingfutbol.club bonus veren siteler bahis siteleri
Bugun...
Bizi izleyin:


Tuygan Çalıkoğlu


Facebookta Paylaş









Muhalefetin Adayı Kim Olmalı?
Tarih: 05-06-2022 07:50:00 Güncelleme: 05-06-2022 07:50:00


Bugün için muhalefetin Cumhurbaşkanı adayı olabilme potansiyeline sahip üç kişi var. Son kamuoyu araştırmalarında en yüksek desteği Mansur Yavaş alırken, ikinci sırada Ekrem İmamoğlu yer alıyor. CHP Genel Başkanı KIlıçdaroğlu ise üçüncü sırada. “Seçilebilirlik” belirleyici kriter ise, Kılıçdaroğlu’nun bugün itibarıyla aday olmaması gerekiyor. Ancak CHP yönetimi Kılıçdaroğlu’ nu aday göstermekte kararlı. Zaten Kılıçdaroğlu’nun son dönemde gündem oluşturan çıkışları da“kazanacak aday” olma potansiyelini artırmaya yönelik.

 

Peki, Kılıçdaroğlu 6’lı masanın ortak adayı olabilir mi? Genel olarak Kılıçdaroğlu’nun geçiş sürecini tarafsız olarak yöneteceğine dair ortak bir kanaat var. Sorun, bu niteliğin seçilmek için yeterli olup olmamasında. İYİ Parti bu konuda çok temkinli görünüyor. Muhafazakâr seçmenin CHP’nin Genel Başkanına oy vermesi konusunda olumsuz düşünceler var. Ayrıca, KIlıçdaroğlu’nun Alevi kimliğinin, Ak Parti tarafından istismar edileceği endişesi de oldukça güçlü. Bu konuyu bir seçilme kriteri olarak gündeme getirmek hiç etik değil, ancak bir realiteolarak tartışılıyor. CHP yönetimi, kendisinin yaptırdıkları anketlere bakarak, bu konuların seçmen tarafından mesele edilmeyeceğinden emin. Dahası, Erdoğan’ın seçilme şansını görmüyor ve farkın yüzde 9’lara çıkacağına inanıyor. Ellerindeki anketlere göre, Kılıçdaroğlu İmamoğlu’nun sadece 1 puan gerisinde. Mansur Yavaş’ın oy oranından hiç söz edilmiyor. BBC’nin geçen haftaki haberine göre; CHP kaynakları, İmamoğlu ve Yavaş’ın “Genel Başkanımızı destekliyoruz, adayımızdır” demeleriyle Kılıçdaroğlu’nun oylarının daha da artığına inanıyorlar. Onlara göre Kılıçdaroğlu’nun seçilebilirlik sorunu yok ve bu konuda hiçbir endişe taşımıyorlar.

 

Adayın ne zaman açıklanması konusunda iki farklı görüş var. Birincisi adayın bir an önce açıklanmasını; diğeri ise 6’lı masanın “karar verici” olmasından dolayı acele edilmemesi gerektiğini savunuyor. Erdoğan bu haftaki grup konuşmasında Kılıçdaroğlu’na 10 soru sordu. En önemlisi, Kılıçdaroğlu’nun aday olarak karşısına çıkıp çıkmaması ile ilgiliydi. Kılıçdaroğlu verdiği cevapta “Var mısın erken seçimi ilan etmeye, aynı gün içinde adayımızı açıklayalım.” dedi. Bu cevaptan da anlaşılacağı gibi CHP Kılıçdaroğlu’nun adaylığı konusunda çoktan karar vermiş durumda, yoksa “aynı gün içinde” 6’lı masanın mutabakatını almadan aday açıklamak mümkün mü?

 

İttifak bileşenlerinin bu konuda ne düşündüklerini bilmiyoruz.  Ancak Gelecek Partisi Genel Başkanı Davutoğlu’nun partisinin il başkanlarıyla yaptığı toplantı sonrası kamuoyuna açıklaması dikkat çekti. Davutoğlu “Aday ilan edildikten sonra, aday tek başına hareket edecekse ortak bir aday çıkarmanın ne anlamı var? Biz o masadayken sadece bir aday belirlenmeyecek, önümüzdeki hiçbir kısıtlamayı kabul etmeyiz. Ortak aday kim olursa, Türkiye’yi altı genel başkanın ortak iradesi yönetecek, bunun için yasal düzenleme yapılacak.” dedi. Bu açıklamayı köşesine taşıyan T 24’den Mehmet M. Yılmaz’ın yorumu çarpıcı; “Aday kim olursa olsun, Türkiye’yi altı partinin genel başkanlarının ortak iradesi yönetecek demek, Türkiye yönetilemeyecek demektir.” dedi. Çok doğru bir tespit. Yasal düzenleme konusuna gelince; bu bir anayasa meselesi olduğundan, kanun ile nasıl düzeltilebilir? Bu sorunun cevabı yok. Çünkü sistem icra yetkisini Cumhurbaşkanı’na veriyor; TBMM’yi kontrol ediyorsa, yargıyı da kendisine bağlayabiliyor. Erdoğan’ın karşısına, muhalefetin adayı olarak, hiçbir şeye kendisi karar veremeyecek birini çıkartmak düşüncesi ne derece akılcı? Cumhurbaşkanlığı görevini layıkıyla yapacak niteliklere sahip bir adayın, vesayet altına girmesini beklemek nasıl bir düşünce? İttifakın hazırladığı programı yürütürken genel başkanların müdahalesi ile karşılaşacaksa, Türkiye’yi yönetmesini beklemek ne denli gerçekçi? Metropol Araştırma Genel Müdürü Özer Sencar attığı “tweetle”bu soruyu şöyle cevaplıyor; “Altı lider de böyle düşünüyorsa seçimi kaybedeceklerini şimdiden söyleyebilirim. Muhalefet bu kafa ile giderse, Erdoğan ömrünün sonuna kadar başkan olarak kalır. Seçimleri güçlü liderler yönetir ve kazanır. Altı liderin yöneteceği adayla seçim kazanılmaz. Bir 6’lı masa toplantısı yapılırken Erdoğan erken seçim kararı alırsa şaşırmayın.”

 

Seçimin zamanında yapılması halinde önümüzde daha bir yıl var ve şartlar değişebilir, Bugün itibarıyla tartışılan üç adaya bakarsak, Erdoğan’ın Kılıçdaroğlu ile yarışmak istediği çok net. Muhalefet, ittifak partilerinin biraraya gelmesinde ve birlikteliğin sürdürülmesinde sergilediği performansı nedeniyle Kılıçdaroğlu’na olumlu bakıyor. Ancak onun ortak aday olması halinde Erdoğan karşısında kazanma ihtimali konusunda ciddi kaygıları var. Seçilebilirlik kriteri, geçiş dönemini sürdürebilme kriterinin önüne geçiyor. Çünkü Erdoğan’ın 20 yıllık deneyimi, devletin tüm organlarını kontrol etme, sınırsız finans ve medya gücü 6’lı masayı ürkütüyor. Risk almak istememeleri anlaşılabilir bir durum.

Eğer seçilebilirlik kriteri belirleyici olacaksa Mansur Yavaş ve Ekrem İmamoğlu arasından bir seçim yapmak gerekiyor. Ancak ülkenin yönetiminde “yeterlilik”de dikkate alınacaksa, iki belediye başkanı ile ilgili tereddütler gündeme geliyor. Çünkü devlet tecrübesi, siyasal bakış açısı, toplumun bütün bileşenleriyle uzlaşabilirlik önemli. Ayrıca parlamenter sisteme geçiş konusunda ittifak partileriyle yapılan anlaşma çerçevesinde hareket edebilmek, adayda mutlaka olması gerekli nitelikler. İşte bu noktada muhalefet partileri bazı endişeler taşıyorlar. İki aday çok farklı özellikte. İmamoğlu siyasal kimliğini öne çıkararak polemiklere girerken, Yavaş siyasal kimliğini ortaya koymaktan uzak duruyor. Bütün partilerle uzlaşmaya dayalı daha nötr bir duruş sergileme çabasında. Bu nedenle Erdoğan’a bir karşıtlık içinde değil. Zaten onun yaptığı bu stratejik tercih de seçmende karşılık buluyor. Kamuoyu araştırmalarında İmamoğlu’nun önünde ve popülaritesini giderek artırıyor. İki aday arasında başka bir fark da Yavaş’ın destek kitlesinde kararlı bir yükselişin olması. İmamoğlu ise, yaptığı sert muhalefet nedeniyle seçmen desteğinde iniş çıkışlar yaratıyor. Son Karadeniz gezisinde sergilediği tutum ve davranışlarla sahip olduğu destek de azalmalar dikkat çekiyor. Ancak her iki aday da Erdoğan’la yapacakları yarışı kazanacak durumda. Eğer seçilebilirliğin yanında, geçiş sürecinde olması gereken kriterler de dikkate alınacak olursa, Kılıçdaroğlu’nun önümüzdeki aylarda popülaritesini artırması şart. Bunu başaramadığı takdirde adaylık konusunda ısrarının olmaması gerek. 

 

HDP güçlü bir aday çıkarırsa seçim 2.Tura kalacak. Bu aşamada temel belirleyici Kürt seçmeni olacak.Cevabı aramamız gereken soru; HDP’liler, Erdoğan karşısında kim aday olursa olsun oy verirler mi? Bir başka deyişle, HDP’liler 2. Turda Mansur Yavaş’ı desteklerler mi? Kürt kökenli bir araştırmacı olan Hatem Ete, bunun Yavaş’ın performansına bağlı olduğunu, ancak bugün için alacağı desteğin,diğer iki adayın çok altında bir destek olmayacağını söylüyor. Ancak Yavaş aday olursa,Erdoğan’ın temel stratejisi hiç kuşkusuz Yavaş ile Kürt seçmen arasındaki gerilimi artırmak olacak. Adayolduğu takdirde, Yavaş’ın bu konuya özel bir hassasiyet göstermesi gerek. Siyasal iletişimini, politik psikoloji temelinde kurmak zorunda. Örnek vermek gerekirse; geçtiğimiz hafta CHP’li belediye başkanlarının Van gezisi sırasında, Selahattin Demirtaş’ın tahliyesini isteyen kişiye“inşallah” diye cevap vermesi tartışmalara yol açtı. Bunun üzerine Ankara Büyükşehir Belediyesi Basın Yayın ve Halkla İlişikler Dairesi Koordinatörü haberlerin manipülatif olduğu ve gerçeği yansıtmadığını yönünde “talihsiz” bir açıklama yaptı. Araştırmacı Hatem Ete’nin, Yavaş ekibinin refleks göstererek geri adım attığını, bu nedenle süreci iyi yönetemediğini söylemesi dikkat çekici. Mansur Yavaş aday olacaksa, stratejik hareket ederek süreci iyi yönetmek ve polemiklerden uzak kalmak zorunda.

 

İYİ Parti, HDP’nin güçlü bir aday çıkartarak Millet İttifakı ile bağlantısı olmadığını kamuoyuna göstermesini bekliyor. Hedef, HDP oylarını 2.Turda almak. Ancak seçim 2. Tura kalırsa, muhalefetin kazanması kesin değil. Çünkü 2.Tur seçimi TBMM şekillendikten sonra yapılacak ve çıkan sonuç beklenmedik gelişmelere yol açabilir. Bu nedenle riskli. HDP ile ortak adaylık üzerinde uzlaşmak ve İYİ Parti’nin desteğini almak 1. Turda seçimi kazanmanın tek yolu, ancak bu neredeyse imkânsız.

 

Muhalefet seçimi kazansa bile sorun bitmiyor. TBMM’de 400 milletvekili olmadan Parlamenter Sistem’e geçiş mümkün değil. Muhalefet 360 milletvekiline ulaşırsa Referanduma gidebilir. Seçmen anayasa değişikliğine “evet” derse, geçiş için en az 2 yıl gerekli. Projeksiyonlara bakarsak muhalefetin bugünkü oy oranlarıyla 360’ı bulmasını imkânsız. Böyle bir durumda seçilen kişi, Türkiye’yi 5 yıl boyunca, Erdoğan’ın yetkileriyle yönetecek. Bu durumda Millet İttifakı’nın hedefi gerçekleşmeyecek. Yeni Cumhurbaşkanı bu ülkeyi kimlerle ve nasılyönetecek? Cevabı kolay sorular değil bunlar. Böyle bir durumda, yeni Cumhurbaşkanı’nın geçiş dönemini yönetmenin çok üzerinde niteliklere sahip olması gerek. Farkındaysanız bu olasılıklar hiç tartışılmıyor, muhalefet sadece adayın seçilebilir olmasına odaklanmış durumda. Ancak bütün makro ekonomik göstergelerin düşüşte olduğu, MB rezervlerinin eksi 61 milyar dolara ulaştığı, Hazine’nin çökme noktasına geldiği, üç basamaklı enflasyonla insanca yaşamın ortadan kalktığı bir ülkeyi ayağa kaldırmak için dürüst, adil ve çalışkan olmak yetmez. Bütün bu niteliklerin yanında; adayın çok ciddi bir bilgi ve birikim sahibi, dış politika ve finans alanlarında deneyimli olması şart. Yoksa yeni bir seçim kaçınılmaz görünüyor.

 

Tuygan ÇALIKOĞLU



Bu yazı 14392 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
FOTO GALERİ
  • Bebişler
    Bebişler
  • Yurdum İnsanı
    Yurdum İnsanı
  • FANTASTİK
    FANTASTİK
  • ATATÜRK
    ATATÜRK
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
  • Çanakkale 2015 Tanıtım Filmi
    Çanakkale 2015 Tanıtım Filmi
  • Barışın ve Özgürlüklerin Kenti "Çanakkale"
    Barışın ve Özgürlüklerin Kenti
  • TSK'dan Muhteşem Çanakkale Türküsü
    TSK'dan Muhteşem Çanakkale Türküsü
  • Çanakkale Gangnam Style
    Çanakkale Gangnam Style
  • HASTANEDEN KAÇIRILAN BEBEK BULUNDU
    HASTANEDEN KAÇIRILAN BEBEK BULUNDU
  • CEPA AVM'de Çanakkale Türküsü
    CEPA AVM'de Çanakkale Türküsü
VİDEO GALERİ
YUKARI